Πως η βαριατρική μειώνει το βάρος;

Η βαριατρική ή αλλιώς η χειρουργική της παχυσαρκίας έχει δώσει πολύ καλά αποτελέσματα στην αντιμετώπιση της νοσογόνου παχυσαρκίας. Έχουν αναπτυχθεί πολλές μέθοδοι, η κάθεμια από τις οποίες έχει διαφορετικά αποτελέσματα με διαφορετικό τρόπο. Οι πιο χαρακτηριστικές μέθοδοι είναι η Roux-Y Gastric Bypass (RYGB), η Vertical Sleeve Gastrectomy (VSG), το Gastric Band (GB). Το αποτέλεσμα είναι πολυπαραγοντικό και εκτός από τα χαρακτηριστικά της κάθε μεθόδου σημαντικό ρόλο έχει συμπεριφορά του ατόμου και τον τρόπο ζωής που ακολουθεί.
Eurodiet. Η Δίαιτα που Συστήνουν οι Γιατροί!
Στην RYGP οι τροφές οδηγούνται πιο γρήγορα από πριν, στο μέσο έντερο και προκαλείται έκκριση εντερικών ορμονών και ευαισθητοποίηση του πνευμονογαστρικού νεύρου. Η νευρική διέγερση μεταφέρει το μήνυμα στον εγκέφαλου, όπου κατόπιν παρουσιάζεται αλλαγή στο μέγεθος και στο είδος της τροφής που προτιμά ο χειρουργημένος. Μάλιστα παρατηρείται μείωση της λήψης γλυκών και λιπαρών τροφών. Βρέθηκε ότι η αίσθηση του κορεσμού μετά την εγχείρηση σχετίζεται με αυξημένη έκκριση εντερικών ορμονών, όπως το GLP-1 και το PYY. Μάλιστα, εάν ανασταλεί η έκκριση των εντερικών ορμονών με την χρήση οκτρεοτίδης, ενός ανάλογου σωματοστατίνης, η όρεξη αυξάνεται μετά το χειρουργείο. Ο συνδυασμός της μείωσης της πείνας, της επίτευξης γρήγορου κορεσμού και η προτίμηση σε τροφές χαμηλού γλυκαιμικού δείκτη είναι η συνταγή της διατήρησης επί μακρόν του μειωμένου σωματικού βάρους.
Ένα ακόμη στοιχείο είναι ότι στην RYGB, 24 ώρες μετά το χειρουργείο παρατηρείται αύξηση του βασικού μεταβολισμού κάτι που δεν παρατηρείται σε αυτούς που έχουν κάνει VBG. Μια ερμηνεία για την αύξηση του βασικού μεταβολισμού στην πρώτη επέμβαση είναι η ύπαρξη των χολικών οξέων στον ειλεό παρά στο δωδεκαδάκτυλο. Η χολή φαίνεται ότι παίζει κάποιον ρόλο μέσω γονιδιακών ρυθμίσεων στον κυτταρικό μεταβολισμό. Η αύξηση του βασικού μεταβολισμού είναι πολύ σημαντικός παράγοντας για την διατήρηση του σωματικού βάρους σε χαμηλά επίπεδα.
To GB προκαλεί εύκολο κορεσμό λόγω της μειωμένης χωρητικότητας που προκύπτει μετά την εφαρμογή του δαχτυλιδιού. Αυτό επιτυγχάνεται καλύτερα όταν η τροφή είναι στερεά και όχι υγρή, γιατί μόνο τότε ενεργοποιούνται τα νευρωνικά κυκλώματα που στέλνουν τον μήνυμα στον εγκέφαλο του κορεσμού. Στη περίπτωση του γαστρικού δαχτυλιδιού δεν εμφανίζονται αυξημένες εκκρίσεις γαστρικών ορμονών και η λύση του μεταβολικού συνδρόμου έρχεται με τον καιρό μόνο από τη μείωση του σωματικού βάρους. Η αναμενόμενη απώλεια βάρους είναι περίπου 15%.
H VSG αρχικά θεωρήθηκε ότι μια μέθοδος, που όπως το δαχτυλίδι, θα περιόριζε την χωρητικότητα του στομάχου. Εκτός από αυτό, όμως αποδείχτηκε ότι η αφαίρεση του βυθού του στομάχου έχει και ένα ορμονολογικό πλεονέκτημα. Συγκεκριμένα στο βυθό του στομάχου υπάρχουν τα κύτταρα που εκκρίνουν την ορμόνη γκρελίνη, η οποία προκαλεί το αίσθημα της πείνας. Μάλιστα τα άτομα που έχουν κάνει VSG έχουν λιγότερη γκρελίνη από αυτούς που έχουν κάνει RYGB. Επίσης η VSG πετυχαίνει αύξηση της ταχύτητας διέλευσης της τροφής, το οποίο από μόνο του αυξάνει την αίσθηση του κορεσμού και βελτιώνει το μεταβολικό προφίλ. Οι ορμόνες GLP-1 και PYY αυξάνονται όπως και στην περίπτωση της RYGB. H απώλεια βάρους που προκύπτει από την επέμβαση είναι κατά μέσο όρο 25 κιλά.
Μια πιο σύγχρονη μέθοδος είναι το δωδεκαδακτυλικό-νηστιδικό γάντι, το οποίο τοποθετείται ενδοσκοπικά. Η μέθοδος έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον αφού μειώνει το βάρος κατά 10-15%, την γλυκοζυλιωμένη αιμοσφαιρίνη κατά 1,4%, χωρίς τον κίνδυνο των επιπλοκών που μπορεί να εμφανίσουν οι χειρουργικές επεμβάσεις. Ο ακριβής τρόπος με τον οποίο επιτυγχάνει αυτά τα αποτελέσματα δεν έχει ακόμα διερευνηθεί.
Η διατήρηση του βάρους σε χαμηλά επίπεδα είναι το μεγάλο ζητούμενο, μετά την αρχική επιτυχία. Ο συνδυασμός υψηλών πρωτεϊνών και χαμηλού γλυκαιμικού δείκτη δίαιτα φαίνεται ότι έχει καλύτερα αποτελέσματα. Ο συνδυασμός της δίαιτας με την προσθήκη φαρμάκων όπως το GLP-1 θα πρέπει να μελετηθεί για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα.
Το άρθρο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αντικαθιστά την εξέταση και τη συμβουλή του γιατρού σας.

