Μετάβαση στο περιεχόμενο
Κλείστε ραντεβού

Κορωνοϊός. Η αλήθεια για τον αριθμό των κρουσμάτων

Δρ. Δημήτρης Ρηγόπουλος 17 Μαρτίου 2020 4 λεπτά ανάγνωση
κορωνοϊος

κορωνοϊοςΚαθημερινά παρακολουθούμε τον αριθμό των κρουσμάτων να αυξάνεται. Σε κάποιες χώρες η αύξηση αυτή είναι εκρηκτική και σε άλλες πιο ήπια. Σημαίνει αυτό ότι η μια χώρα κάνει καλύτερη διαχείριση από την άλλη;

Η απάντηση είναι όχι! Ο αριθμός των κρουσμάτων αυξάνεται, όταν αυξάνονται τα τεστ. Δηλαδή αν κάνουμε πολλά τεστ, θα ανακαλύψουμε πολλά θετικά κρούσματα, ενώ αν κάνουμε λίγα θα έχουμε λιγότερα.

Για να έχουμε λοιπόν ένα μέτρο σύγκρισης θα πρέπει να υπάρχει μια κοινή μέθοδος ανίχνευσης. Δυστυχώς στα διάφορα κράτη ακολουθούνται και διαφορετικές μέθοδοι. Υπάρχουν κράτη που κάνουν τυχαίες μετρήσεις, ενώ άλλα κάνουν πιο στοχευμένες.

Εμείς για παράδειγμα δεν ελέγχουμε τα περιστατικά που παρουσιάζουν ήπια συμπτωματολογία. Αντίθετα στην Νότια Κορέα και στη Γερμανία ελέγχονται τυχαία ακόμα και ασυμπτωματικά άτομα. Όπως γίνεται κατανοητό δεν μπορούμε να πούμε ότι, η Γερμανία έχει περισσότερα συνολικά κρούσματα σήμερα (7272) από ότι έχουμε εμείς (352).

Συνεπώς δεν μπορούμε να συγκρίνουμε δύο κράτη με το κριτήριο του αριθμού των κρουσμάτων, ως προς την διαχείριση της πανδημίας. Ακόμα περισσότερο, δεν μπορούμε να το κάνουμε διότι, ο αριθμός των δηλωθέντων κρουσμάτων επηρεάζεται από την ικανότητα του κάθε κράτους να τα διερευνά έως και από την πολιτική βούληση να δημοσιοποιήσει την κατάσταση.

Πιο ασφαλή συμπεράσματα βγάζουμε για κάθε κράτος ξεχωριστά, χωρίς όμως να τα συγκρίνουμε, όταν παρακολουθούμε τον ρυθμό αύξησης των κρουσμάτων. Έτσι αν τα κρούσματα διπλασιάζονται σε δύο ημέρες ή δέκα ημέρες, μας παρέχεται η πληροφορία ότι, η νόσος καλπάζει ή περιορίζεται αντίστοιχα.

Πως όμως θα συγκρίνουμε δύο κράτη;

Υπάρχει ένα κριτήριο που δύσκολα αμφισβητείται και αυτό είναι ο αριθμός των θανάτων. Ο θάνατος σε όλα τα οργανωμένα υγειονομικά συστήματα καταγράφεται και αποκαλύπτεται η αίτια του. Ένα άτομο που εισέρχεται με λοίμωξη αναπνευστικού, εν μέσω πανδημίας και καταλήγει από πνευμονία, σίγουρα ελέγχεται για τον κορωνοϊό.

Σύμφωνα με τα τελευταία δεδομένα το ποσοστό θανάτων από Covid-19 είναι 2%. Παρόλα αυτά σε διαφορετικά κράτη παρουσιάζονται πολύ υψηλότερα ποσοστά, όπως στην Ιταλία 7,71%, ή πολύ μικρότερα όπως στη Γερμανία 0,23% και στην Ελλάδα 1,13%. Τα ποσοστά αυτά υπολογίζονται από τον αριθμό των θανάτων και τον αριθμό των δηλωθέντων κρουσμάτων. Άρα υπάρχει σφάλμα στη σύγκριση όπως εξηγήσαμε παραπάνω, διότι τα δηλωθέντα κρούσματα έχουν μετρηθεί με διαφορετική μεθοδολογία.

Θα μπορούσαμε να χρησιμοποιήσουμε τον αριθμό των θανάτων σαν σύγκριση; Όχι, διότι σε ένα μεγάλο κράτος όπως η Κίνα του 1 δισ πληθυσμού οι 3229 θάνατοι, δεν μπορούν να θεωρηθούν περισσότεροι από τους 2158 θανάτους της Ιταλίας. Μια λύση θα ήταν να κάνουμε αναγωγή στον πληθυσμό. Το αποτέλεσμα τότε θα ήταν 2,3 θάνατοι/1 εκατομμύριο πληθυσμού για την Κίνα και 35,68/1 εκατομμύριο πληθυσμού. Σήμερα το αντίστοιχο για την Ελλάδα είναι 0,4/1 εκ. πλ.

Ούτε όμως αυτός ο δείκτης είναι ασφαλής. Η πανδημία βρίσκεται σε εξέλιξη και ο αριθμός των θανάτων εξαρτάται από τον χρόνο της έκθεσης της χώρα στον ιό. Η Κίνα για παράδειγμα βρίσκεται περίπου ένα μήνα μπροστά. άρα τα αποτελέσματα της Ιταλίας θα πρέπει να συγκριθούν με την Κίνα σε 1 μήνα.

Αν θεωρήσουμε ότι, οι Ευρωπαϊκές χώρες έχουν λίγο πολύ τον ίδιο χρόνο έκθεσης, θα μπορούσαμε να μπούμε στον πειρασμό να τις συγκρίνουμε με το κριτήριο θάνατοι/εκατομμύριο πληθυσμού. Το νούμερο όμως αυτό δεν μας λέει αν τα μέτρα που παίρνουμε αποδίδουν ή όχι.

Ο καλύτερος τρόπος για να πάρουμε την πληροφορία αυτή είναι ο ρυθμός με τον οποίο αυξάνονται οι θάνατοι λόγω κορωνοϊού. Όχι όμως καθημερινά, αλλά ανά εβδομάδα, διότι κατά μέσο όρο για να έχουμε ένα θάνατο χρειάζονται περίπου 7 ημέρες νόσησης.

Αν θεωρήσουμε λοιπόν ότι βρισκόμαστε στην 5η εβδομάδα της Ευρωπαϊκής περιπέτειας έχουμε τους παρακάτω ρυθμούς αύξησης των θανάτων ανά εκατομμύριο πληθυσμού, για την κάθε χώρα.

Για την Ιταλία ο ρυθμός αύξησης των θανάτων ανά εκατομμύριο πληθυσμού την 2η, 3η και 4η εβδομάδα ήταν 509%, 802%, 395% αντίστοιχα. Την 4η εβδομάδα φαίνεται μια σαφής ανακοπή του ρυθμού. Ένα αισιόδοξο μήνυμα!

Για την Γαλλία την 1η εβδομάδα δεν είχαμε θάνατο, όμως την 3η και 4η, ο ρυθμός αύξησης των θανάτων ανά εκατομμύριο πληθυσμού ήταν 1300% και 575% αντίστοιχα.

Για το Ηνωμένο Βασίλειο οι πρώτοι θάνατοι εμφανίστηκαν την 3η εβδομάδα και ο ρυθμός αύξησης την 4η εβδομάδα ήταν 1216%.

Το ίδιο έγινε και στην Ισπανία οι πρώτοι θάνατοι εμφανίσθηκαν την 3η εβδομάδα και ο ρυθμός αύξησης την 4η εβδομάδα ήταν 1650%

Στην Ελλάδα οι πρώτοι θάνατοι εμφανίσθηκαν την 4η εβδομάδα και αναμένουμε να ολοκληρωθεί η 5η εβδομάδα για να βγάλουμε συμπεράσματα για την πορεία των θανάτων.

Κλείνοντας θα ήθελα να τονίσω ότι, πίσω από κάθε θάνατο λόγω κορωνοϊού, κρύβονται 49 κρούσματα (εάν δεχθούμε ότι το ποσοστό θνητότητας είναι 2%). Άρα ο υπολογισμός των θανάτων μπορεί να μας δώσει μια εικόνα των συνολικών κρουσμάτων.

Επειδή οι θάνατοι από κοροναϊό καταματρώνται αδιαμφισβήτητα, η αναγωγή ανά εκατομμύριο πληθυσμού στον ίδια εβδομάδα, θα μπορούσε να είναι το καλύτερο μέτρο σύγκρισης μεταξύ των κρατών και ο ρυθμός αύξησης αυτών των ποσοστών ο καλύτερος δείκτης αποτελεσματικότητας των μέτρων που λαμβάνονται.

Ο ιατρός Δημήτρης Ρηγόπουλος
Το άρθρο έγραψε ο Δρ. Δημήτρης Ρηγόπουλος Ειδικός Παθολόγος, MD, PhD, Διευθυντής της Α΄ Παθολογικής Κλινικής ΝΙΜΤΣ, SCOPE Certified από την Παγκόσμια Ομοσπονδία Παχυσαρκίας. Βιογραφικό

Το άρθρο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αντικαθιστά την εξέταση και τη συμβουλή του γιατρού σας.